مهدى رحمانى ولوى / منصور جغتايى

441

تاريخ علماى بلخ ( فارسي )

الّتى اجترحها ، كما يتساقط هشيم الورق بالريح العاصف ، حتّى انّه يكون من ذنوبه كهيئة يوم ولدته امّه ، و كان له مع ذلك من الأجر مثل أجر من حجّ فى عامّه ذلك و اعتمر ، و يناديه ملكان يسمع نداء هما كلّ ذىروح الّا الثقلين من الجنّ و الإنس ، يقول احدهما : يا عبد اللّه طهّرت فاستأنف العمل ، و يقول الآخر يا عبد اللّه أحسنت فابشر بمغفرة من اللّه و فضل . « 1 » [ 268 ] شقيق بن ابراهيم بلخى ابو على شقيق بن ابراهيم بلخى ، در بلخ قدم به عرصه وجود نهاد . او از بزرگان مشايخ و پيشوايان اهل طريقت بود و به خدمت امام موسى بن جعفر عليه السّلام رسيد ، آن حضرت را زيارت كرد و از نصايح آن بزرگوار بهره‌مند شد . « 2 » او استاد حاتم اصم بلخى و مصاحب ابراهيم بن ادهم بلخى بود . برخى از مورّخان او را از مريدان ابراهيم بن ادهم دانسته‌اند و عدّه‌اى نيز گفته‌اند مذهب حنفى داشته است . او مردى بس پارسا بود و از حكّام دنيوى شديدا دورى مىجست و در رياضات شاقه به سر مىبرد و مانند ابراهيم بن ادهم بلخى طريقهء زهد را بر تصوّف نظرى ترجيح مىداد . « 3 » مؤلّف جامع الانوار اظهار مىدارد كه ابو على شقيق بن ابراهيم بلخى از شاگردان موسى بن جعفر عليه السّلام بوده و به گفتهء بعضى از علما از آن حضرت روايت مىكرده است . قاضى نور اللّه شوشترى در كتاب مجالس المؤمنين مىنويسد : ابو على شقيق بلخى به سال 174 ه . ق . در بلاد ماوراءالنهر به جرم تشيّع به شهادت رسيد و مرقد او در ناحيهء

--> ( 1 ) - بحار الانوار ، ج 98 ، ص 98 ؛ اقبال الاعمال ، ج 1 ، ص 45 . ( 2 ) - لسان الميزان ، ج 3 ، ص 140 ؛ فضائل بلخ ، ص 129 ؛ مجله آريانا ، سال 11 ، ش 11 ، ص 21 . ( 3 ) - دايرةالمعارف آريانا ، ج 1 ، ص 940 .